2025-05-14

Gençliğinde Uruguay'daki diktatörlüğe karşı silahlı mücadeleye katılarak uzun yıllarını cezaevinde geçirdikten sonra devlet başkanlığına kadar yükselen devrimci siyaset insanı Mujica, maaşını yoksullara devretmiş, öldüğünde köpeğinin yanına gömülmeyi vasiyet etmişti.

Uruguay eski Devlet Başkanı, José "Pepe" Mujica, 13 Mayıs Salı günü, 89 yaşında dünyadan ayrıldı.

Mujica, karaciğerine metastaz yapmış olan yemek borusu kanseriyle uzun süren mücadelenin sonunda Uruguay'ın başkenti Montevideo'da öldü. Mujica, kalan ömrünü huzur içinde geçirmek istediğini belirterek son aylarında tedavi görmemeyi tercih ettiğini bildirmişti. 

Tupamaros gerillası

Mujica 27 Haziran 1973'te dönemin devlet başkanı Juan María Bordaberry'nin parlamentoyu feshetmesiyle başlayan diktatörlük döneminde baskıya karşı süren silahlı mücadeleye öncülük eden Tupamaros gerillarındandı. Diktatörlük öncesinde kent gerillasında yer almış, ve tutsak düşerek 14 yıl hapis yatmıştı.

Diktatörlüğün 1985'te düşmesi sonrasında Tupamaros'un açık siyasete yönelmesi döneminde önce Hayvancılık, Tarım ve Balıkçılık Bakanı olarak hükümette görev aldı. Daha sonra 2010'dan 2015'e kadar Cumhurbaşkanlığı görevine seçildi.

Başkanlığı döneminde, eşcinsel evliliğin yasallaştırılması, kürtaj hakları ve esrar kullanımının yasallaşatırılması ve benzeri reformları gerçekleştirmesiyle öne çıktı.

Sade yaşam tarzıyla bilinen Mujica, başkanlık maaşının önemli bir kısmını hayır kurumlarına bağışlayarak yaşamını eşi Lucía Topolansky ile mütevazı bir çiftlikte geçirdi. Ülke liderliğine ve yaşama yaklaşım tarzıyla dünya çapında hayranlık uyandırıken siyasette dürüstlük ve sadeliğin timsali olarak görüldü.

Mujica, son demeçlerinde yaşamının nasıl sona ereceğine ilişkin düşüncelerini: "Bir savaşçının dinlenme hakkı vardır." diyerek dile getirmişti.

"Pepe" tedaviye son verme kararının ardından Uruguay'da yayımlanan Busqueda dergisine verdiği demeçte "Dürüst olmak gerekirse ölüyorum. Hayat güzel bir macera ve mucize. Mutluluğa değil, zenginliğe odaklanmış durumdayız. Sadece bir şeyler yapmaya odaklanıyoruz ve siz farkına varmadan hayat geçip gidiyor," diyerek, halkına veda etmek istediğini söylemiş ve gözleri dolarak artık herhangi bir medya organına demeç vermeyeceğini ifade etmişti. 

Hayatının son dönemlerini Montevideo’daki çiftliğinde eşiyle birlikte geçireceğini belirten Pepe, köpeği Manuela’nın yanına, çiftlikteki sekoya ağacının altına gömülmek istediğini belirtmişti.

Mujica'nın ölümü dünya çapında siyasal liderler ve kanaat önderlerince büyük üzüntüyle ve anısı ve mirasına saygıyla karşılandı.

Bianat