2026-04-21

Mazhar Kara

“ÖTEKİLER”leri okudum.

Boncuk, boncuk terler döktüm okurken. Ülkenin acılı yakın tarihini örselenmiş renkleri ile bezeyen ötekilerin acılı haykırışlarını sarsıla sarsıla duyumsadım yeniden.

Ötekisiz yarınlar özleyen şairin sarı sıcak imgeleri ile dizilmiş bir yapıtın inşası yapıtın sarsıcı sıcaklığı ile ellerim yandı.

Bu yaratım sürecinin sancıları ile kıvrım kıvrım kıvrılan bir şairin sesini, haykırışını duydum. Zazaman'ın “ÖTEKİLER” adlı romanını okurken, bu sesleri ruhumda duyumsayarak bu seslerle uzun bir yolculuk ettim, Zazaman'ın, şair, yazar Ramazan GÖKÇİ'nin Ateş yayınları arasında çıkan “ÖTEKİLER” adlı romanıyla.

Zazaman farklı bir yazar.

Nevi şahsına münhasır yani…

Uzun, zor ve bir o kadarda sarsıcı cümleler ile sesleniyor ki, sesi neştere dönüşüyor adeta.

“Ötekinin” neşterine…

Ötekilerin kanı, emeği, alın teri ve aklı ile irileşmiş, kof, biçimsiz, hileli, aymaz, iri bir sistemin büyük cerahatını yere dökmeye muktedir bir neşterdir bu neşter…

Rasyonel bir yakın tarih anlatıcılığı, sağlam bir meseleleri ele alma ve yorumlama yetisine dayanan derin felsefik bekravundu, özgün, sarsıcı, ironik ve de oldukça ajitatif dili, Zazaman'ı ve dolayısıyla, bu nitelikli dil ile kurulmuş olan “ÖTEKİLER” adlı roman, verili Türk Edebiyat ortamında kendini oldukça farklı bir yere taşıyor.

Türkiye’nin yüz yıllık siyasal, ekonomik ve kültürel alt üst oluşlarını çarpıcı, sarsıcı hikayeler ile örülmüş bir romandan söz ediyoruz.

Yani Zazaman'ın “ÖTEKİLER” adlı eserinden.

İlginç bir kurgu.

Düşün ki Maria SUPHİ, büyük adada, Sovyet devriminin en önemli öncülerinden olan TROÇKİ ile Sovyet Devrimi bağlamında, yeniden insanlığı, geleceğini, özgürlüğü, yenilenme ve ilerlemeyi tartışıyor.

En önemlisi, kıyıcı, sömürücü sistemin en önemli şaheserlerinden biri olan Dersim Katliamının “Kayıp Kızlarından” Meryem Dersimi ile Maria Suphi'yi aynı hikayenin kahramanları olarak, zulüm ve sömürü ile semirilmiş sistemin yaratığı cerahatların içinde birlikte çarpışmaya, çırpınmaya, kurtuluş yollarını birlikte aramaya çalışan kahramanlara dönüştürüyor..

Ülkenin derin sosyal, siyasal ve kültürel sorunlarını; özelikle de “Kürt Sorunu ”nu, yüz yılık asimilasyon çarkının yıkıcı ve kıyıcı sonuçlarına, “ÖTEKİNİN” penceresinden bakarak yeniden yorumluyor.

Bu sorunlar yığınını, hacimli bir kitap oylumunda, bu kadar açık bir biçimde, üstelik etik ve estetik yazın formlarını ötelemeden yazan bir yazarı kutlamak bizim açımızdan bir göreve dönüşüyor.

Güçlü tasvir, soyutlama ve imleme yeteneği, ajitatif dili ile birleşince, özgün bir anlatıma ve estetik bir yazın forma dönüşen “ÖTEKİLER” okumaya değer oldukça farklı bir kitap.